» تکیه‌کلام‌های نامزدها؛‌ از «ظرفيت» تا...!

سعید جلیلی مي‌گوید «ظرفیت»، قالیباف از «به هر حال» زیاد استفاده مي‌کند، محسن رضایی در ابتدای هر جمله اش «من» را نگوید کلامش منعقد نمی شود، حداد عادل از «تدبیر» مي‌گوید، غرضی سنش را به رخ نامزدهای دیگر مي‌کشد و روایت تاریخ مي‌کند، گلایه دارد که نامزدها به گذشته برنگردند و برنامه دهند و از قیمت دلار در دوران رضا شاه پهلوی سخن به میان مي‌آورد، عارف از کلمات «بحث» و «انشاالله» زیاد استفاده مي‌کند و از دانشجویان ستاره دار مي‌گوید و ولایتی هم مدام پای امیرکبیر، باقرخان و ستارخان را به مناظرات مي‌کشاند. استفاده بیش از حد سعید جلیلی از کلمه ظرفیت و تهدید در اولین مناظره انتخاباتی که مناظره اقتصادی نامزدها هم بود، خودی نشان داد. چنان شد که یکی از سایت‌هاي خبری در مناظره دوم به شمارش میزان استفاده سعید جلیلی از کلمه ظرفیت روی آورد و در پایان مناظره نوشت که جلیلی در این مناظره ۵۲ بار ظرفیت را به زبان آورده است. جلیلی البته در همایش و نشست‌هاي تبلیغاتی خودش هم همین کلمه را کم استفاده نمي‌کند. او البته در همایش ها و نشست‌هاي تبلیغاتی خود هم از این کلمه زیاد استفاده مي‌کند، آنجا که در جریان یکی از سفرهای تبلیغاتی اش یکی از مخاطبان از او سوال مي‌کند که تیم برای اداره دولت ندارد او جواب مي‌دهد که مگر در جبهه ها چگونه ظرفیت ایجاد شد؟ سعید جلیلی از کلمه فرصت هم کم استفاده نمي‌کند. در مناظره فرهنگی که مناظره دوم نامزدها بود، جلیلی بارها از ترکیب تهدید و فرصت استفاده کرد.

محمد غرضی کلیدواژه‌هاي مختلف دارد. مشخص نیست محمد غرضی با این همه اطلاعات تاریخی چرا در یک مقطع وزیر نفت شده و در مقطع دیگر هم وزیر مخابرات کشور. او در سه مناظره اخیر بیش از ۱۵ بار روایت تاریخی نقل کرد. در مناظره اقتصادی گفت که «ما در ۱۰۰ سال گذشته تولید نداشتیم و اشتغال وقتی سامان پیدا مي‌کند که تولید سامان پیدا کند و اشتغال بعد از اینکه محکم جلوی تورم بایستیم تولید مي‌شود».

یا در مناظره فرهنگی اشاره مي‌کند که «سید علی همدانی در زمان حمله تیمور به کشمیر مي‌رود با صومعه مباحثه مي‌کند و تمام شرق خاورمیانه را مسلمان مي‌کند این توسط دولت انجام نشده من بزرگان را مي‌بینم این که توانایی‌هاي دولت و مسئولیت‌هاي دولت چیست»، در مناظره سیاسی هم نامزدهای دیگر را رها کرد و خطاب به حیدری مجری برنامه گفت که «آقای حیدری سال ۱۳۲۸ هنگامی که سازمان ملل تاسیس شد در مسجد نو اصفهان، مرحوم حاج میرزا رضا شیرازی به منبر رفت و قانون شورای امنیت را با نامه حضرت امیر به مالک مقایسه کرد و گفت ببینید مردم این منشور سازمان ملل است و این هم مکاتبه حضرت امیر».

غرضی البته روی سن خود و ۱۶ سالی که در این کشور وزارت داشته هم کم تاکید نمي‌کند. او در مناظره سیاسی گفت که در طول این دوره ۱۶ ساله‌ای که ما در دولت بودیم، این کلمه را یاد گرفتیم که سیاست خارجی انعکاس استعداد داخلی است. وی در این مناظره ۲۳ بار از کلمه استعداد داخلی در مناظره سیاسی استفاده کرد. در پشت صحنه مناظرات هم وقتی از او پرسیده مي‌شود که ایا برای مناظره سیاسی آماده اید تاکید مي‌کند که ۷۲ سال سن دارد و ۱۶ سال در این کشور وزارت داشته است مگر مي‌شود آماده نباشد.

محور قرار دادن محسن رضایی، خود را، در مناظره سوم باعث نیش و کنایه دو تن از نامزدهای انتخابات ریاست جمهوری جمهوری هم شد. آنجا که محسن رضایی از مردم صحبت کرد و از نامزدهای دیگر هم خواست که گذشته را رها کنند و به مردم توجه کنند و این سخن حداد عادل را به گلایه واداشت که آقای رضایی طوری صحبت مي‌کنند که فقط ایشان به فکر مردم هستند. در جایی که حسن روحانی به رضایی گفت که آقای رضایی با لحنی صحبت مي‌کنند که فقط نظرات ایشان درست بوده و اجرا نشده است. محسن رضایی در مناظره سوم در بیش از ۳۰ مورد از ضمیر «من» استفاده کرد.

او هم در مناظره دوم و هم در مناظره سوم، پس از آنکه نقطه نظرات خود را بیان کرد و دیدگاههای دیگران را شنید، پاسخ داد که خوشحالم دیدگاههای من باعث شکل گرفتن این بحث ها شده است. پس از پایان مناظره دوم، وقتی خبرنگاران از تک تک نامزدها درباره اینکه نتیجه مناظرات به نفع چه کسی بود سوال مي‌کرد، جملگی اظهار کردند که مردم باید قضاوت کنند. تنها کسی که جمله متفاوتی را بیان کرد رضایی بود که گفت من هیچ کدام از این دوستان را رقیب خود نمي‌دانم، رقیب من گرانی است. رضایی را می‌توان تنها نامزدی دانست که از اقوام مختلف ایران در سخنانش یاد مي‌کند.

برای چهره‌ای دانشگاهی مثل محمدرضا عارف طبیعی است که کلیدواژه‌های «دانشجو» در صحبت‌هایش موج بزند اما «نگاه امنیتی» هم به جملات او زیاد راه پیدا می‌کند. از كلمه انشاالله هم زياد استفاده مي‌كند. او رئیس دانشگاه تهران بوده و در تمام مناظراتش از دغدغه دانشجویان صحبت می‌کند و خاطرات دانشگاهی اش را به رخ مي‌کشد. معمولا کمی هم عصبانیت در لحن عارف دیده مي‌شود.

مدیریت «خسته و بسته» از کلید واژه‌هاي محمدباقر قالیباف است که در مناظرات هم استفاده کرد. اگرچه او بیشتر این اصلاح را در سفرهای استانی اش به کار مي‌برد. در شیراز گفت: آمده‌ام که به« مدیریت خسته و بسته» پایان دهم و خون جدیدی را در رگ‌های کشور جریان دهیم.  در زنجان گفت که تحقق حماسه سياسي با مردم است تا به اين دور «خسته و بسته مديريت » در كشور پايان دهند. در گفت وگوی ویژه خبری هم گفت که برای ادای دین آمدم برای پایان دادن به همین بحث‌هاست که «مدیریت یکنواخت خسته و بسته» که در کشور بوده باید تمام شود. قالیباف البته از تکیه کلام «به هر حال» هم زیاد استفاده مي‌کند.در مناظره سوم وقتی که درباره اتفاقات سال ۸۲ کوی دانشگاه با حسن روحانی بحث مي‌کرد، پس از هر ۴ یا ۵ کلمه یک بار «به هر حال» را به کار مي‌برد.

استفاده از واژه تدبیر در سخنان حداد زیاد است. او یک چهره فرهنگی است. مددجویی او از شاعران و امثال و حکم در مناظرات در نوع خود جالب است. کاری که علی اکبر ولایتی هم هر از گاهی انجام مي‌داد و یا نهایتا از روایت‌هاي تاریخ معاصر استمداد مي‌کرد. تاکید حسن روحانی به "کلید" و اینکه حقوقدان است و درس حقوق خوانده است در مناظرات و گفت وگوهای خبری اش کمی زیاد است.